Σε μια κρίσιμη προειδοποίηση προς όλους τους εμπλεκόμενους στην αλυσίδα παραγωγής ελαιόλαδου, προχώρησε το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, ενόψει του επικείμενου Ευρωπαϊκού Κανονισμού, που θα αλλάξει τα δεδομένα στην αγορά. Ο νέος κανονισμός θα θεσπίζει αυστηρότατα όρια για την παρουσία Ορυκτών Υδρογονανθράκων (MOH) στο ελαιόλαδο.
Ο κίνδυνος είναι τεράστιος: Ελαιόλαδα που υπερβαίνουν αυτά τα όρια, ακόμα κι αν οργανοληπτικά είναι άριστα, θα κατατάσσονται αυτόματα ως «μη βρώσιμα» (ακατάλληλα για κατανάλωση), με καταστροφικές συνέπειες για την τιμή και το εισόδημα του παραγωγού.
Οι Ορυκτοί Υδρογονάνθρακες (MOH) και οι Αρωματικοί Υδρογονάνθρακες Ορυκτελαίων (MOAH) είναι χημικές ενώσεις που προέρχονται κυρίως από το πετρέλαιο. Στην ελαιοπαραγωγή, οι «ύποπτοι» για επιμόλυνση είναι καθημερινά υλικά:
- Λιπαντικά από αλυσοπρίονα, ελαιοραβδιστικά και τρακτέρ.
- Καυσαέρια από μηχανές εσωτερικής καύσης.
- Ακατάλληλα υλικά συσκευασίας (π.χ. τσουβάλια γιούτας).
Για τη διασφάλιση της ποιότητας και την αποφυγή επιμολύνσεων, το Υπουργείο εξέδωσε συγκεκριμένες οδηγίες Καλής Πρακτικής για κάθε στάδιο:
1. Στο χωράφι & τη συγκομιδή
- Προσοχή στα καυσαέρια: Περιορίστε τη χρήση μηχανών εσωτερικής καύσης (πετρελαιοκίνητα/βενζινοκίνητα) δίπλα στον καρπό. Τα καυσαέρια «κάθονται» στην ελιά.
- Ηλεκτρικά Εργαλία: Όπου είναι εφικτό, προτιμήστε ηλεκτρικό εξοπλισμό (π.χ. ηλεκτρικά ελαιοραβδιστικά/αλυσοπρίονα) που είναι καθαρότερα.
- Τέλος στα σακιά γιούτας: Αποφύγετε αυστηρά τα παραδοσιακά σακιά από φυτικές ίνες (γιούτα), καθώς είναι εμποτισμένα με παραφινέλαιο που μεταφέρεται στο λάδι. Χρησιμοποιείτε μόνο ποιοτικά συνθετικά ελαιοδίχτυα και πλαστικά τελάρα κατάλληλα για τρόφιμα.
- Όχι κλάδεμα μαζί με τη συγκομιδή: Αποφύγετε την ταυτόχρονη χρήση αλυσοπρίονων (που πετούν λάδια αλυσίδας) την ώρα που μαζεύετε τον καρπό.
2. Ο κρίσιμος ρόλος των λιπαντικών
- Φυτικά λιπαντικά: Αυτή είναι η σημαντικότερη αλλαγή. Συνιστάται η χρήση λιπαντικών αποκλειστικά φυτικής προέλευσης ή ειδικών λιπαντικών με την ένδειξη “Low in MOAH” για όλα τα μηχανήματα που έρχονται σε επαφή ή κοντά στον καρπό (π.χ. λάδι αλυσίδας).
- Διαρροές: Προσοχή σε διαρροές από υδραυλικά συστήματα και τρακτέρ.
3. Μεταφορά & ελαιοτριβείο
- Καθαρά δοχεία: Μη χρησιμοποιείτε ποτέ δοχεία που είχαν πριν χημικά, χρώματα ή ορυκτέλαια. Μόνο καθαρά δοχεία τροφίμων.
- Αερισμός: Στα ελαιοτριβεία και τις αποθήκες πρέπει να υπάρχει καλός αερισμός για να μην συσσωρεύονται αναθυμιάσεις καυσαερίων που το λάδι απορροφά.
Η τήρηση αυτών των μέτρων δεν είναι πλέον θέμα «πολυτέλειας», αλλά προϋπόθεση για να παραμείνει το ελληνικό ελαιόλαδο στην κορυφή της ποιότητας και να μην αποκλειστεί από τα ράφια λόγω των νέων ευρωπαϊκών κανονισμών.