
Οι αμπελουργοί στο Μεξικό έχουν στη διάθεσή τους ένα νέο όπλο για το μύκητα του ωιδίου, μιας από τις μεγαλύτερες μάστιγες στην παραγωγή σταφυλιών, καθώς η χώρα έγινε η πρώτη στον κόσμο που ενέκρινε μυκητοκτόνο βασισμένο στο RNA. Ο μύκητας του ωιδίου, Erysiphe necator, πιστεύεται ότι κατάγεται από τη Βόρεια Αμερική, έχει εξαπλωθεί όμως στα αμπέλια της Ευρώπης, συμπεριλαμβανόμενης της Ελλάδας. Αν και συνήθως δεν σκοτώνει τα φυτά, μειώνει την παραγωγή σταφυλιών αλλά και την ποιότητα του κρασιού.
Το νέο μυκητοκτόνο έχει ως βάση του τη σύγχρονη μέθοδο της «παρεμβολής RNA», ή iRNA, η οποία εμποδίζει την έκφραση συγκεκριμένων γονιδίων και έχει χρήση σε θεραπείες για κληρονομικά και άλλα νοσήματα. Η μέθοδος της παρεμβολής στηρίζεται σε μικρά μόρια RNA, σχεδιασμένα να αναγνωρίζουν και να προκαλούν την καταστροφή των μορίων mRNA που προκύπτουν από την έκφραση ενός συγκεκριμένου γονιδίου. Χωρίς τα μόρια mRNA, τα κύτταρα δεν μπορούν να παράγουν την πρωτεΐνη την οποία κωδικοποιεί το γονίδιο.
Σε αυτήν την περίπτωση, στόχος είναι το γονίδιο CYP51, κοινό σε πολλά είδη μυκήτων, το οποίο παίζει ρόλο στη σύνθεση της εργοστερόλης, μιας ουσίας που σταθεροποιεί τις κυτταρικές μεμβράνες. Ο ψεκασμός του μυκητοκτόνου στα πράσινα μέρη του φυτού διαλύει τις μεμβράνες του ωιδίου και τελικά το εξοντώνει. Το μυκητοκτόνο δεν βλάπτει πεταλούδες, μέλισσες ή γεωσκώληκες. Αναλύσεις βιοπληροφορικής υποδεικνύουν επίσης ότι δεν είναι επιβλαβές για τα σπονδυλωτά και τους μικροοργανισμούς του εδάφους. Επιπλέον, το μυκητοκτόνο αναγνωρίζει ένα τμήμα των μορίων mRNA που πιστεύεται ότι υπάρχει μόνο στο ωίδιο και όχι σε άλλα είδη μυκήτων.
Δεδομένου όμως ότι κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει την ύπαρξη άλλων μυκήτων με την ίδια αλληλουχία, παραμένει η πιθανότητα παρουσίασης παρενεργειών.
Πηγές: