Οι πρόσφατες πυρκαγιές στην Κρήτη προκάλεσαν σημαντικές καταστροφές τόσο στο φυσικό περιβάλλον όσο και σε αγροτικές καλλιέργειες, πλήττοντας κυρίως ελαιόδεντρα. Το μέγεθος των ζημιών διαφέρει ανά περιοχή, καθώς εξαρτήθηκε από την ένταση της φωτιάς, τη διάρκεια παραμονής της στον ελαιώνα, αλλά και την ύπαρξη ξερών κλαδιών και χαμηλής βλάστησης, που λειτούργησαν ως πρόσθετη καύσιμη ύλη. Παρά τη σφοδρότητα του φαινομένου, τα ελαιόδεντρα έχουν τη δυνατότητα να αναβλαστήσουν γρήγορα από το ριζικό σύστημα και τον λαιμό. Η εκκίνηση της αναγέννησης εξαρτάται από το μικροκλίμα, την υγρασία του εδάφους και τη σοβαρότητα της προσβολής, εμφανιζόμενη από 20 ημέρες σε δέντρα με ολοκληρωτική καταστροφή του υπέργειου τμήματος, έως και τις αρχές της άνοιξης σε περιπτώσεις απλού καψαλίσματος του φυλλώματος.
1. Ελαφρές ζημιές: Μόνο σε τμήμα του φυλλώματος
2. Μέτριες ζημιές: Καταστροφή όλης της κόμης χωρίς σοβαρή βλάβη σε κορμό και βραχίονες
3. Σοβαρές ζημιές: Καψίματα σε κορμό/βραχίονες με αποκόλληση φλοιού
4. Ολική ζημιά: Πλήρης απανθράκωση καμβίου και ξύλου χωρίς ικανότητα αναβλάστησης.
Οι κατηγορίες αυτές συχνά συνυπάρχουν στον ίδιο ελαιώνα, καθορίζοντας και τη διαφορετική μεταχείριση κάθε δέντρου.
Σε επίπεδο άμεσων ενεργειών, μετά την καταγραφή από τον ΕΛΓΑ, είναι υποχρεωτική η απομάκρυνση των πεσμένων καμένων κλαδιών και των κατεστραμμένων αρδευτικών δικτύων. Μέχρι τα μέσα του φθινοπώρου δεν πρέπει να υπάρξει καμία άλλη παρέμβαση, για την ξεκάθαρη αποτύπωση της πορείας αναβλάστησης. Η μόνη επιτρεπόμενη φροντίδα είναι η απομάκρυνση του χώματος γύρω από το λαιμό, για την έκθεση του βλαστού στο φως και την επιτάχυνση έκπτυξης των ισχυρότερων παραφυάδων. Παράλληλα, είναι κρίσιμη η αποφυγή της βόσκησης για την προστασία των νέων βλαστών, ενώ στους αρδευόμενους ελαιώνες συνιστώνται συχνές, ελαφρές αρδεύσεις. Αν κάποιο δέντρο δεν δείξει σημάδια αναβλάστησης μέχρι την επόμενη άνοιξη, είναι απαραίτητη η εκρίζωση και επαναφύτευσή του.
Το κλάδεμα αποκατάστασης έχει ως βάση του την πορεία της αναβλάστησης και την κατάσταση του φλοιού, καθώς τα νεκρά μέρη εμφανίζουν σχισίματα και αποκολλήσεις μετά από έναν περίπου μήνα. Εκτελούμε τις εργασίες κλαδέματος από τα μέσα του φθινοπώρου έως το τέλος του χειμώνα, ενώ πρέπει απαραίτητα να καλύπτουμε τις τομές με ειδική προστατευτική αλοιφή. Για την επόμενη βλαστική περίοδο απαγορεύεται να αφαιρούμε νέους βλαστούς, προκειμένου να ενισχύσουμε τη φυλλική επιφάνεια και τη ριζοβολία. Τέλος, συνεχίζουμε κανονικά τη λίπανση, την άρδευση και τη φυτοπροστασία, με ιδιαίτερη επαγρύπνηση για φυλλοφάγα έντομα, όπως η μαργαρόνια, ο ρυγχίτης και ο ωτιόρυγχος, ξυλοφάγα έντομα όπως οι σκολύτες, καθώς και ακάρεα, πάντα σε συνεργασία με τους τοπικούς γεωτεχνικούς.
Πηγή:
Agrocapital
