Διαφορετικές τάσεις διαμορφώνονται στις διεθνείς αγορές σιτηρών και ελαιούχων σπόρων για την εμπορική περίοδο 2026-2027, με το σιτάρι να εμφανίζει υψηλότερη παραγωγή και αποθέματα, το καλαμπόκι να αντιμετωπίζει περιορισμούς στην προσφορά και τη σόγια να διατηρεί ισχυρή ζήτηση. Οι νεότερες μηνιαίες εκτιμήσεις του αμερικανικού υπουργείου Γεωργίας (USDA) δείχνουν πως οι διακυμάνσεις της παραγωγής, οι γεωπολιτικές εξελίξεις και οι κλιματικοί κίνδυνοι, επηρεάζουν σημαντικά τις προοπτικές των τιμών στις διεθνείς αγορές σιτηρών.
Στο σιτάρι, η παγκόσμια παραγωγή ανέβηκε κατά 3,1 εκατ. τόνους, φτάνοντας στους 822,4 εκατ. τόνους. Στην αύξηση συνέβαλε κυρίως η Αυστραλία, ο Καναδάς και η Ουκρανία, όπου οι ευνοϊκότερες καιρικές συνθήκες και οι βελτιωμένες αποδόσεις ενίσχυσαν τις εκτιμήσεις για τη νέα σοδειά. Αύξηση προβλέπεται και στην παγκόσμια κατανάλωση, η οποία αναμένει να φτάσει τους 826,8 εκατ. τόνους, κατά 500.000 τόνους υψηλότερα από την προηγούμενη πρόβλεψη. Η μεταβολή έχει σχέση κυρίως με την αύξηση χρήσης σιταριού στις ζωοτροφές. Παράλληλα, τα παγκόσμια αποθέματα ανέβηκαν κατά 3 εκατ. τόνους, στους 276,3 εκατ. τόνους, με ενίσχυση 33,4% του δείκτη αποθεμάτων προς κατανάλωση. Η μεγαλύτερη διαθεσιμότητα σιταριού δημιουργεί προϋποθέσεις συγκράτησης των τιμών βραχυπρόθεσμα.
Ωστόσο, η κατάσταση παραμένει αβέβαιη λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων. Ειδικότερα, το παγκόσμιο εμπόριο σιταριού προβλέπει πτώση στους 211,8 εκατ. τόνους, χαμηλότερο κατά 900.000 τόνους, κυρίως εξαιτίας χαμηλότερων εξαγωγών από Ρωσία και Ουκρανία. Οι συνεχιζόμενες δυσκολίες στις μεταφορές μέσω της Μαύρης Θάλασσας εξακολουθούν να επηρεάζουν τη διακίνηση των φορτίων, διατηρώντας την αβεβαιότητα στην αγορά.
Διαφορετική είναι η εικόνα στο καλαμπόκι, όπου το USDA αναθεώρησε τις προβλέψεις του προς τα κάτω. Η παγκόσμια παραγωγή εκτιμάται πλέον στους 1,291 δισ. τόνους, χαμηλότερη κατά 7,9 εκατ. τόνους σε σχέση με την προηγούμενη πρόβλεψη. Η αναθεώρηση έχει σχέση κυρίως με τη χαμηλότερη παραγωγή της Ινδίας, της Κένυας και της Ρωσίας, ενώ οι αυξημένες εκτιμήσεις για την Ευρωπαϊκή Ένωση αντισταθμίζουν μόνο εν μέρει τις απώλειες.
Η κατανάλωση καλαμποκιού αναμένει διαμόρφωση στους 1,320 δισ. τόνους, χαμηλότερη κατά 2,8 εκατ. τόνους, ενώ τα παγκόσμια αποθέματα αναμένουν να φτάσουν τους 272,1 εκατ. τόνους, κατά 2,6 εκατ. τόνους χαμηλότερα. Ο δείκτης αποθεμάτων προς κατανάλωση υποχωρεί έτσι στο 20,6% αποτυπώνοντας τη στενότερη σχέση μεταξύ διαθέσιμης προσφοράς και ζήτησης. Η μείωση της παραγωγής και των αποθεμάτων δημιουργεί ευνοϊκότερες προϋποθέσεις για τις τιμές του καλαμποκιού, ενώ πρόσθετη στήριξη προσφέρει η ζήτηση για την παραγωγή αιθανόλης στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Την ίδια στιγμή, οι ελλιπείς βροχοπτώσεις σε μερικές περιοχές της Ασίας, οι χαμηλότερες αποδόσεις στις ΗΠΑ και η αβεβαιότητα σχετικά με την εξέλιξη του φαινομένου El Niño, ενισχύουν τους προβληματισμούς για τη νέα παραγωγική περίοδο.
Στη σόγια, οι προβλέψεις δείχνουν ότι η ζήτηση παραμένει σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα. Η παγκόσμια παραγωγή εκτιμάται στους 442,3 εκατ. τόνους, υψηλότερη κατά 100.000 τόνους, κυρίως λόγω καλύτερων εκτιμήσεων για τις ΗΠΑ και τον Καναδά. Η κατανάλωση, ωστόσο, αναμένει να φτάσει τα 442,4 εκατ. τόνους, σημειώνοντας αύξηση 400.000 τόνων, ενώ τα αποθέματα πέφτουν στους 124 εκατ. τόνους. Η ενίσχυση της ζήτησης από τη βιομηχανία ζωοτροφών και τον τομέα των βιοκαυσίμων, σε συνδυασμό με την αύξηση των κινεζικών εισαγωγών, εξακολουθεί να στηρίζει την αγορά. Παράλληλα, οι υψηλότερες εξαγωγές από τις ΗΠΑ, τον Καναδά και την Ουκρανία ενισχύουν το διεθνές εμπόριο σόγιας. Σημαντικό παράγοντα αβεβαιότητας αποτελεί και εδώ το ενδεχόμενο ισχυρού El Niño, καθώς πιθανές επιπτώσεις στις καλλιέργειες της Νότιας Αμερικής θα μπορούσαν να επηρεάσουν την παραγωγή και τις διαθέσιμες ποσότητες.
Οι εξελίξεις στις τρεις βασικές αγορές των σιτηρών έχουν σχέση με τη γενικότερη πορεία των διεθνών τιμών των τροφίμων, οι οποίες, σύμφωνα με τα στοιχεία του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO), αυξήθηκαν το Σεπτέμβριο. Ο Δείκτης Τιμών Τροφίμων του FAO έφτασε από τις 134 μονάδες του Αυγούστου στις 136, το υψηλότερο επίπεδο από το Νοέμβριο του 2022.
Οι διαταραχές στις εμπορικές διαδρομές της Μαύρης Θάλασσας και των Στενών του Ορμούζ, σε συνδυασμό με τις ανησυχίες για ακραία καιρικά φαινόμενα, διατηρούν τις πιέσεις στις αγορές ενέργειας, μεταφορών και αγροτικών προϊόντων. Για τους παραγωγούς σιτηρών, αλλά και για τις επιχειρήσεις ζωοτροφών και τροφίμων, οι επόμενοι μήνες θα είναι κρίσιμοι, καθώς η πορεία των τιμών θα εξαρτηθεί από τη διαθεσιμότητα των νέων σοδειών, τις εμπορικές ροές και την εξέλιξη της διεθνούς ζήτησης. Η μεγαλύτερη προσφορά σιταριού ενδέχεται να περιορίσει τις ανατιμητικές πιέσεις, ενώ στο καλαμπόκι και στη σόγια η στενότερη ισορροπία προσφοράς και ζήτησης διατηρεί ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω ανόδου των τιμών.
Πηγή:
