fbpx
Home Αγροτικά Νέα Η Δομή του Εδάφους στη Ριζόσφαιρα και Ωφέλιμοι Μικροοργανισμοί

Η Δομή του Εδάφους στη Ριζόσφαιρα και Ωφέλιμοι Μικροοργανισμοί

Η Δομή του Εδάφους στη Ριζόσφαιρα και Ωφέλιμοι Μικροοργανισμοί

Μία από τις φυσικό – χημικές ιδιότητες της ριζόσφαιρας είναι η δομή του εδάφους. Κατά κανόνα η δομή του εδάφους στη ριζόσφαιρα είναι πιο σταθερή σε σχέση με τo υπόλοιπο έδαφος. Ο λόγος που συμβαίνει αυτό είναι ότι οι ενεργές ρίζες έχουν την δυνατότητα να εκκρίνουν μεγάλου μοριακού βάρους ενώσεις που ενεργούν σαν κόλλα και συγκρατούν τα εδαφικά σωματίδια μεταξύ τους.

Δομή του Εδάφους στη Ριζόσφαιρα

Επιπλέον συμπλέγματα ριζικών τριχιδίων, σαπροφυτικών και μυκορριζικών υφών δημιουργούν μεταξύ τους εδαφικά συσσωματώματα που συμβάλλουν στη σταθεροποίηση του εδάφους στη ριζόσφαιρα. Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, οι ενώσεις που εκκρίνουν οι ενεργές ρίζες, εκτός από δομικό ρόλο αποτελούν μια εύκολη πηγή θρεπτικών ουσιών για τους μικροοργανισμούς της ριζόσφαιρας επομένως αποικοδομούνται εύκολα και γρήγορα.

Κρίσιμος παράγοντας για την εύρωστη λειτουργία του φυτού καθώς και την εύρυθμη λειτουργία της ριζόσφαιρας είναι ο εμπλουτισμός της ρίζας και των μικροοργανισμών με οξυγόνο. Το οξυγόνο συμβάλει στην αποδοτικότερη πρόσληψη των θρεπτικών στοιχείων από τη ρίζα, καθώς και στην αυξημένη μικροβιακή δραστηριότητα, αυξάνοντας τους μετασχηματισμούς των θρεπτικών στοιχείων και οδηγώντας σε αυξημένη διαθεσιμότητα για το φυτό .

Η σχέση μεταξύ της ρίζας του φυτού με το μικροβιακό περιβάλλον της ριζόσφαιρας είναι δυναμική και πολύπλοκη (Εικόνα 1). Κάποιοι μικροοργανισμοί έχουν θετική επίδραση στο φυτό βοηθώντας την πρόσληψη θρεπτικών στοιχείων ενώ άλλοι λειτουργούν ως ενεργοποιητές φυτικών ορμονών ανάπτυξης. Στον αντίποδα, άλλοι μικροοργανισμοί έχουν αρνητική επίδραση στο φυτό καθώς ανταγωνίζονται για θρεπτικά στοιχεία και άλλοι αποτελούν παθογόνα για τα φυτά. Οι ωφέλιμοι μικροοργανισμοί ταξινομούνται σε δυο γενικές κατηγορίες:

  1. Στους μικροοργανισμούς που έχουν συμβιωτική σχέση με το φυτό.
  2. Στους μικροοργανισμούς που ζουν αυτόνομα στο περιβάλλον της ριζόσφαιρας.

Διάφοροι συγγραφείς έχουν ταξινομήσει τους ωφέλιμους μικροοργανισμούς σε διάφορες κατηγορίες. Ο Kloepper αναφέρθηκε στους ωφέλιμους μικροοργανισμούς που ζουν στο έδαφος και τους ταξινόμησε ως ριζοβακτήρια που προάγουν την φυτική ανάπτυξη – PGPR (plant growth promoting rhizobacteria, εικόνα 2). Μερικά παραδείγματα τέτοιων μικροοργανισμών που χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες στη γεωργική πρακτική είναι τα:

Αgrobacterium radiobacter, Azospirillum brasilense, Azospirillum lipoferum, Azotobacter chroococcum, Bacillus fimus, Bacillus licheniformis, Bacillus megaterium, Bacillus mucilaginous, Bacillus pumilus, Bacillus spp.,Bacillus subtilis, Bacillus subtilis var. amyloliquefaciens, Burkholderia cepacia, Delfitia acidovorans, Paenobacillus macerans, Pantoea agglomerans, Pseudomonas aureofaciens, Pseudomonas chlororaphis, Pseudomonas fluorescens, Serratia entomophilia, Streptomyces griseoviridis, Streptomyces spp.

Οι ωφέλιμοι μικροοργανισμοί μπορούν να επιδρούν άμεσα ή έμμεσα στο φυτό. Κάποιες από τις επιδράσεις αυτές είναι:

  1. Η βιολογική δέσμευση του Αζώτου
  2. Η διαλυτοποίηση του φωσφόρου
  3. Η παραγωγή φυτοορμονών (αυξίνες, γιββερλίνες, κυτοκινίνες)
  4. Η προστασια της άμυνας του φυτού έναντι των παθογόνων (ISR & SAR)
  5. Η προστασία έναντι παθογόνων – ανταγωνιστική δράση

Πηγή:

Bernard R. Glick*Plant Growth-Promoting Bacteria: Mechanisms and Applications 2012; 2012: 963401.

Published online 2012 Sep 19

The Molecular and Physiological Basis of Nutrient Use Efficiency in Crops. Edited by M. J. Hawkesford and P. Barraclough. Oxford

Dinesh K. Maheshwari Bacteria in agrobiology Crop Ecosystems Springer publications ISBN 978-3-642-18356

Λογοθέτης Δημήτρης

Γεωπόνος

Must Read

Η Πράσινη Επανάσταση στην Αγροτική Παραγωγή

Η Πράσινη Επανάσταση στην Αγροτική Παραγωγή Η πράσινη επανάσταση ή αλλιώς η τρίτη γεωργική επανάσταση τοποθετείται χρονικά μεταξύ της δεκαετίας του 50 μέχρι και το...

Η Αξία του Λωτού και Όλα Όσα Πρέπει να Γνωρίζετε

Η Αξία του Λωτού και Όλα Όσα Πρέπει να Γνωρίζετε Γενικά στοιχεία- Θρεπτική αξία Ο λωτός είναι φρούτο του γένους Διόσπυρος και ανήκει στην οικογένεια των...

Οι Κυριότερες Ελληνικές Ποικιλίες Φασολιού Phaseolus vulgaris L.

Οι Κυριότερες Ελληνικές Ποικιλίες Φασολιού Phaseolus vulgaris L. «ΠΥΡΓΕΤΟΣ» Γενετικά μη τροποποιημένη ποικιλία, μετριόσπερμη με βάρος 1000 σπόρων από 380 έως 400 γραμμάρια. Η ποικιλία «Πυργετός» είναι...

Χειμερινός Λήθαργος Οφθαλμών Φυλλοβόλων Οπωροφόρων και Ακρόδρυων Δένδρων

Χειμερινός Λήθαργος Οφθαλμών Φυλλοβόλων Οπωροφόρων και Ακρόδρυων Δένδρων Τα φυλλοβόλα οπωροφόρα (μηλιά, κερασιά, δαμασκηνιά, βερικοκιά, ροδακινιά, ροδιά) καθώς και τα ακρόδρυα (καρυδιά, αμυγδαλιά, φυστικιά) έχουν...

Η Καλλιέργεια Λωτού και οι Κυριότερες Ποικιλίες

Η Καλλιέργεια Λωτού και οι Κυριότερες Ποικιλίες Ο λωτός (Diospyros kaki L) ) ή μήλο της Ανατολής ή διόσπυρος, είναι ένα φρούτο με ιδιαίτερη οικονομική...