Το Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών Βόλου εξέδωσε δύο παράλληλα τεχνικά δελτία (Νο 9 και Νο 10, 23 Ιουνίου 2026) για την Κεντρική Ελλάδα, χαρτογραφώντας έξι ξεχωριστούς κινδύνους που απειλούν το αμπέλι στο κρίσιμο στάδιο κλεισίματος του τσαμπιού. Οι έξι κίνδυνοι περιλαμβάνουν τρεις εντομολογικούς εχθρούς και τρεις ασθένειες και χρήζουν ανάλογη προστασία.
Στην περιφέρεια Τυρνάβου Λάρισας, οι συλλήψεις ακμαίων στο δίκτυο φερομονικών παγίδων κυμαίνονται σε χαμηλά επίπεδα με πτωτική τάση, αλλά σε μερικές περιοχές η δραστηριότητα παραμένει σημαντική, με σύσταση συνέχισης της καταπολέμησης και παραπομπή των παραγωγών εκείνων των περιοχών στους γεωπόνους του Συνεταιρισμού Τυρνάβου. Σε περιοχές χωρίς δίκτυο παγίδων, οι παραγωγοί καλούνται να συνεχίσουν την καταπολέμηση εάν οι δικές τους παγίδες δείχνουν περισσότερες ή σταθερά υψηλές συλλήψεις.
Αρχή αντιμετώπισης: Η καταπολέμηση πρέπει να είναι προληπτική, θανατώνοντας αυγά και νεαρές προνύμφες πριν εισχωρήσουν στις ράγες. Προτιμώνται σκευάσματα Bacillus thuringiensis ως πλήρως ατοξικά για την ωφέλιμη πανίδα, με το ψεκαστικό υγρό να πρέπει να καλύπτει πλήρως τα σταφύλια μέχρι απορροής, καθώς το σωστό ξεφύλλισμα βοηθά αυτήν τη διαβροχή.
Σε αμπελώνες με διαπιστωμένη προσβολή, τα δελτία συνιστούν άμεση επέμβαση σε συνδυασμό με την καταπολέμηση της ευδεμίδας. Μια χρήσιμη πρακτική σύσταση είναι η σήμανση (μαρκάρισμα) των προσβεβλημένων πρέμνων, για πρόληψη μεταφοράς του εντόμου σε γειτονικά πρέμνα μέσω ρούχων και εργαλείων, καθώς ο άνθρωπος ο ίδιος μπορεί να είναι φορέας μετάδοσης αν δεν προσέξει.
Σε αντίθεση με τους άλλους δύο εχθρούς, εδώ η σύσταση είναι ελαφρύτερη: Επέμβαση μόνο σε έντονες προσβολές, όταν δηλαδή έχουν προσβάλει πάνω από το 70% των φύλλων, μόνο όταν η αναλογία αρπακτικών/φυτοφάγων είναι κάτω από 1/5. Η παρακολούθηση πρέπει να γίνεται με μεγεθυντικό φακό, λαμβάνοντας υπόψη και τα ωφέλιμα ακάρεα (Phytoseiidae). Αυτή η αρχή αποφεύγει αχρείαστο ψεκασμό όταν ο φυσικός εχθρός ήδη ελέγχει τον πληθυσμό.
Τα σταφύλια παραμένουν ευάλωτα μέχρι το στάδιο του γυαλίσματος, γενικά μέχρι η περιεκτικότητα σακχάρων να φτάσει το 8%. Σοβαρή προσβολή μπορεί να προκαλέσει σχίσιμο ραγών, κάτι που ανοίγει το πεδίο σε δευτερογενή προσβολή από βοτρύτη. Δεδομένου ότι οι πρόσφατες καιρικές συνθήκες ήταν ευνοϊκές για εξάπλωση, τα δελτία συνιστούν συνέχιση προστασίας με μυκητοκτόνο, ιδιαίτερα σε ευαίσθητες ποικιλίες. Σημαντική τεχνική σύσταση: Ορθολογική εναλλαγή ωιδιοκτόνων από διαφορετικές κατηγορίες, για αποφυγή ανθεκτικότητας του μύκητα.
Η μακρά καιρική αστάθεια ευνοεί την εξάπλωση. Σύσταση επέμβασης σε αμπελώνες με ενεργές προσβολές, όπως η περιοχή Τυρνάβου, σε υγρές περιοχές με ιστορικό προσβολής, και σε ευαίσθητες ποικιλίες, με προτίμηση σε μυκητοκτόνο που καλύπτει ταυτόχρονα και το ωίδιο, εξοικονομώντας πέρασμα.
Σε αντίθεση με τα προηγούμενα, οι τρέχουσες καιρικές συνθήκες δεν ευνοούν ιδιαίτερα το βοτρύτη. Έτσι η σύσταση επέμβασης αφορά μόνο αμπελώνες δροσερών περιοχών με ιστορικό προσβολής και ευαίσθητες ποικιλίες. Εξαίρεση που απαιτεί άμεση δράση: Μετά από χαλαζόπτωση ή ισχυρούς ανέμους που τραυματίζουν την τρυφερή βλάστηση, οι πληγές από ευδεμίδα και ωίδιο λειτουργούν επίσης ως πύλη για δευτερογενή βοτρυτίαση.
Τα δελτία συνιστούν στοχευμένες επεμβάσεις για προστασία, όχι προληπτικές, με βάση την πραγματική παρακολούθηση των παγίδων με μεγεθυντικό φακό και το ιστορικό της περιοχής. Καλλιεργητικά μέτρα όπως θερινά κλαδέματα, καταστροφή ζιζανίων και περιορισμός αζωτούχου λίπανσης, μειώνουν την ανάγκη χημικής παρέμβασης σε πολλά από αυτά τα προβλήματα ταυτόχρονα. Τέλος, τα δελτία τονίζουν ότι οι εικόνες είναι ενδεικτικές και δεν αποτελούν εργαλείο διάγνωσης. Για ζητήματα διάγνωσης οι καλλιεργητές πρέπει να μιλούν άμεσα με εξειδικευμένο γεωπόνο, με σύσταση για συχνές επισκέψεις στον αμπελώνα αυτή την περίοδο, για έγκαιρη αντιμετώπιση προβλημάτων.
Πηγές:
