Την Πέμπτη 12 Φεβρουαρίου 2026, το Ευρωκοινοβούλιο ενέκρινε νέα μέτρα για την προστασία των Ευρωπαίων αγροτών από αθέμιτες εμπορικές πρακτικές αγοραστών αγροτικών προϊόντων.
Με 555 ψήφους υπέρ, καμία κατά και 26 αποχές, οι ευρωβουλευτές ενέκριναν νέους κανόνες, που υποχρεώνουν τις εθνικές αρχές να συνεργάζονται στο ζήτημα των αθέμιτων εμπορικών πρακτικών, ώστε να διασφαλίσουν πως οι αγρότες θα λαμβάνουν δίκαιη αμοιβή για τα προϊόντα τους. Με αυτόν τον τρόπο, θα υπάρχει πρόληψη, διερεύνηση και ποινή στις περιπτώσεις διασυνοριακών αθέμιτων εμπορικών πρακτικών, που βλάπτουν τους αγρότες και τους μικρούς παραγωγούς.
Για την ενίσχυση της προστασίας των αγροτών, η νέα νομοθεσία θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να παρεμβαίνουν αυτόματα και να σταματούν τις διασυνοριακές αθέμιτες εμπορικές πρακτικές με δική τους πρωτοβουλία, χωρίς να χρειάζεται καταγγελία από παραγωγό. Το νέο αυτό σύστημα θα αντικατοπτρίζει το καθεστώς προστασίας των γεωγραφικών ενδείξεων στην ενιαία αγορά.
Για την αποφυγή καταστρατήγησης της νομοθεσίας από σχετικές οντότητες με τη μετακίνησή τους εκτός της ΕΕ, οι νέοι κανόνες επιδιώκουν επίσης να προστατεύσουν τους παραγωγούς από τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές αγοραστών από τρίτες χώρες. Οι αγοραστές που εδρεύουν εκτός της ΕΕ, θα πρέπει να ορίσουν «υπεύθυνο επικοινωνίας αρμόδιο για την ΕΕ» σε περίπτωση που γίνει έρευνα εναντίον τους. Το πρόσωπο αυτό θα αποτελεί το κύριο σημείο επαφής για τις αρμόδιες αρχές και θα έχει υποχρέωση να διευκολύνει τις έρευνες σχετικά με αθέμιτες εμπορικές πρακτικές.
Ο κανονισμός επιτρέπει στις εθνικές αρχές να ενημερώνουν η μία την άλλη σχετικά με αθέμιτες εμπορικές πρακτικές ή τον κίνδυνο εμφάνισής τους, μέσω του συστήματος πληροφόρησης για την εσωτερική αγορά – ενός υφιστάμενου συστήματος πληροφόρησης της ΕΕ για την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ δημόσιων διοικήσεων σε διαφορετικά κράτη μέλη. Σκοπός της ανταλλαγής αυτής είναι η αποτροπή και η εξασφάλιση γρήγορων και συντονισμένων αντιδράσεων.
Ο εισηγητής Stefano Bonaccini δήλωσε:
«Καταφέραμε το ζήτημα να μην καταλήξει ένας απλός φάκελος διοικητικής φύσης, αλλά μια ισχυρή νομοθετική πράξη οικονομικής και κοινωνικής δικαιοσύνης. Ως εκ τούτου, στέλνουμε ένα σαφές μήνυμα: οι αγρότες δε θα είναι πλέον αναγκασμένοι να υποκύπτουν στις αθέμιτες απαιτήσεις και συμπεριφορές των μεγάλων αγοραστών και εμπόρων λιανικής. Σήμερα, η Ευρώπη αποδεικνύει ότι μπορεί να ακούει και να αναλαμβάνει δράση. Στεκόμαστε στο πλευρό εκείνων που χρειάζονται την περισσότερη στήριξη, ενισχύοντας την προστασία των μικρών παραγωγών και διασφαλίζοντας ότι διαθέτουμε μια δίκαιη, διαφανή και απαλλαγμένη από εκμετάλλευση αγροδιατροφική αλυσίδα εφοδιασμού.»
Οι νέοι κανόνες χρειάζονται έγκριση από το Συμβούλιο και θα μπουν σε εφαρμογή 18 μήνες μετά τη δημοσίευσή τους στην επίσημη εφημερίδα της ΕΕ.
Η οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές που θεσπίστηκε το 2019, προστατεύει τους αγρότες από πρακτικές όπως οι καθυστερήσεις πληρωμών ή οι ακυρώσεις σύντομης προειδοποίησης κατά την πώληση των προϊόντων τους, σε μεγάλα σουπερμάρκετ και εταιρείες μεταποίησης τροφίμων. Ωστόσο, δεδομένου ότι περίπου το 20% των αγροτικών προϊόντων και τροφίμων που καταναλώνονται στην ΕΕ έχουν προέλευση από άλλο κράτος μέλος, ο νέος κανονισμός για τη διασυνοριακή συνεργασία μεταξύ των αρμοδίων αρχών για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές, αποσκοπεί στη βελτίωση της συνεργασίας μεταξύ των εν λόγω αρχών, σε περιπτώσεις στις οποίες προμηθευτές και αγοραστές εδρεύουν σε διαφορετικά κράτη μέλη.
