Επενδύσεις χωρίς τιµολόγια και πριμ Νέων Αγροτών έως και 300.000 ευρώ φέρνει η επόμενη ΚΑΠ από το 2028. Aγροτικές επενδύσεις, Νέοι Αγρότες, ανάπτυξη µικρών εκµεταλλεύσεων, αγροπεριβαλλοντικά και εξισωτική θα, αποτελέσουν τον κεντρικό «πυρήνα» των διαρθρωτικών προγραµµάτων στην ΚΑΠ µετά το 2027.
Οι δηµόσιες επενδύσεις (αρδευτικά, οδοποιία κ.λπ) απουσιάζουν πλέον από την ΚΑΠ, ενώ Leader, Συµβουλευτική, Κατάρτιση και Συνεργασία δεν περιλαµβάνονται στο «προστατευµένο» µπάτζετ της ΚΑΠ και εντάσσονται σε ένα συνολικό πλαίσιο στήριξης των ανθρώπων της περιφέρειας, σε συνεργασία µε το ΕΣΠΑ και άλλες πολιτικές.
Αυτή τη στιγµή η χρηµατοδότηση των παραπάνω παρεµβάσεων αποτελεί γρίφο, καθώς δεν υπάρχει πλέον ο διαχωρισµός άµεσων ενισχύσεων και ΠΑΑ (κατάργηση των Πυλώνων).
Ως εκ τούτου, η Ελλάδα γνωρίζει µόνο ότι είναι υποχρεωµένη να διαθέσει προς τον αγροτικό τοµέα 2,072 δις ευρώ ετησίως, δηλαδή όσα παρείχε µόνο για τις άµεσες ενισχύσεις. Για να φτάσει τα 2,8 δις που είναι ο τρέχον προϋπολογισµός (ΠΑΑ και άµεσες), θα πρέπει να απορροφά κονδύλια από το Ενιαίο Ταµείο (NRPF), το οποίο όµως περιλαµβάνει επίσης τα ΕΣΠΑ, την Αλιεία, τη µετανάστευση κ.ά., πολιτικές που θα «συναγωνίζονται» για κονδύλια.
Για όλες τις παραπάνω παρεµβάσεις, θα απαιτείται µάλιστα συγχρηµατοδότηση από τα κράτη-µέλη τουλάχιστον 30%, ποσοστό αρκετά πιο υψηλό από αυτό που είχε συνηθίσει η χώρα µας. Αυτό σημαίνει με βεβαιότητα, ότι ο διαθέσιμος προϋπολογισός θα είναι αρκετά χαμηλότερος σε σχέση µε την τρέχουσα περίοδο.
Πέρα από τα τεχνικά ζητήµατα του προϋπολογισµού που δεν έχουν γίνει ακόµη σαφή, ενδιαφέρον έχει η προσέγγιση της Κοµισιόν προς ορισµένα διαρθρωτικά προγράµµατα, µε καίριες αλλαγές σε σχέση µε την τρέχουσα περίοδο.
Η µέγιστη ενίσχυση πρώτης εγκατάστασης θα αυξηθεί στα 300.000 ευρώ.
Περιλαµβάνει µετά βεβαιότητας τα Σχέδια Βελτίωσης, άγνωστο όµως αν θα υπάρξει πρόγραµµα Μεταποίησης. Μία θεµελιώδης αλλαγή που προτείνει η Κοµισιόν για τις επενδύσεις, είναι να χρηµατοδοτούνται πλέον µε τη µέθοδο του απλοποιηµένου κόστους. Επειδή, όπως υποστηρίζει, τα προγράµµατα αυτά αναλώνονται σε γραφειοκρατία και τιµολόγια, θα πρέπει οι χρηµατοδοτήσεις πλέον να λάβουν µορφές ενιαίου ποσού ανά επένδυση.
Δηλαδή ενίσχυση µε βάση επιτευγµένα αποτελέσµατα, χωρίς σύνδεση µε κόστος (π.χ. «αν φτιάξεις 1 θερµοκήπιο συγκεκριµένων προδιαγραφών, παίρνεις 10.000 ευρώ» ή «ενίσχυση 1.000 ευρώ ανά ίππο τρακτέρ», ανεξάρτητα από τα τελικά έξοδα). Πρόκειται για µία «τοµή» στον τρόπο λειτουργίας των επενδυτικών προγραµµάτων, και η Κοµισιόν υποχρεώνει τα κράτη-µέλη να έχουν αυτή την προσέγγιση για επενδύσεις, έως και 100.000 ευρώ.
