Από «ψιλό κόσκινο» αναμένεται να περάσουν οι αιτήσεις για τα eco-schemes (οικολογικά σχήματα) του 2025, σε μια προσπάθεια περιορισμού αδικαιολόγητων ενισχύσεων και επαναφορά τάξης στο σύστημα. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, αυτή η αυστηροποίηση των ελέγχων θα οδηγήσει σε δραστική μείωση του αριθμού των τελικών δικαιούχων, αλλά ταυτόχρονα, όσοι περάσουν από τους ελέγχους, θα δουν σημαντικά αυξημένα πριμ στους λογαριασμούς τους σε σχέση με το 2024.
Ο λόγος είναι απλός: με λιγότερους δικαιούχους να μοιράζονται τον ίδιο, σταθερό προϋπολογισμό, οι οριζόντιες περικοπές θα είναι πολύ μικρότερες, επιτρέποντας στα ποσά ανά στρέμμα να πλησιάσουν τις αρχικές τιμές αναφοράς.
Η μεγαλύτερη αλλαγή που εξοικονομεί πόρους είναι η κατάργηση της Δράσης 1 (σπορές σιτηρών/ψυχανθών), η οποία από μόνη της συγκέντρωνε ετήσια ζήτηση περίπου 170 εκατομμυρίων ευρώ.
Τη δράση αυτή αντικατέστησε ένα νέο, πιο στοχευμένο πριμ αντικατάστασης (για σπορά σιτηρών/ψυχανθών σε εκτάσεις που είχαν βαμβάκι, μηδική ή καλαμπόκι), όπου η ζήτηση δεν αναμένεται να ξεπεράσει το διαθέσιμο προϋπολογισμό των 42,3 εκατ. ευρώ. Αυτό από μόνο του αποδεσμεύει τεράστιο δημοσιονομικό χώρο για τις υπόλοιπες δράσεις.
Οι έλεγχοι αναμένεται να εστιάσουν σε δράσεις που συγκεντρώνουν τεράστια ζήτηση (πάνω από 400 εκατ. ευρώ ετησίως) και βασίζονται σε παραστατικά, τιμολόγια και πιστοποιήσεις. Ήδη από το 2024, το 10% των ΑΦΜ που έλαβαν eco-schemes είχαν δέσμευση για περαιτέρω έλεγχο, δίνοντας το στίγμα για το τι έρχεται το 2025.
Οι δράσεις που μπαίνουν στο στόχαστρο είναι:
Αναμένουμε αλλαγές και στη Δράση 5 (Δασολίβαδα), η οποία συγκεντρώνει ζήτηση 85 εκατ. ευρώ. Την πληρωμή της θα επηρεάσει άμεσα η επικείμενη Υπουργική Απόφαση για τη νέα κατανομή των βοσκοτόπων, κάτι που μπορεί να φέρει ανακατατάξεις στους δικαιούχους.
Εφόσον η εκκαθάριση σε όλες αυτές τις δράσεις είναι επιτυχής, ο προϋπολογισμός που θα απομείνει θα μοιραστεί σε σημαντικά λιγότερους, αλλά πραγματικούς δικαιούχους, οδηγώντας σε υψηλότερα τελικά ποσά ενίσχυσης.
